კოსმოსში პირველი წარმატებული ბეჭდვის შესახებ თავად კომპანია აცხადებს, თუმცა დაბეჭდილი დეტალის თვისებები დამოუკიდებელ ექსპერტებს ჯერ არ შეუმოწმებიათ.
გერმანულმა სტარტაპმა Orbital Matter-მა ღია კოსმოსის ვაკუუმში 3D პრინტერით დაახლოებით ნახევარი მეტრის სიგრძის მყარი ცილინდრული კოჭი დაბეჭდა. ამის შესახებ გამოცემა TechCrunch-ი წერს. ეს გააკეთა პატარა თანამგზავრმა Replicator 2-მა, რომელიც ორბიტაზე ამ ზაფხულს SpaceX-ის რაკეტით გაუშვეს. კომპანიის თქმით, ეს პირველი შემთხვევაა, როცა თავისუფლად მფრინავმა ხომალდმა დეტალი ღია კოსმოსში დაამზადა. აქამდე უწონადობაში 3D ბეჭდვა მხოლოდ საერთაშორისო კოსმოსური სადგურის შიგნით, დახურულ და ჰერმეტულ გარემოში ხდებოდა.
როგორ მუშაობს ბეჭდვა ვაკუუმში
Replicator 2-ის ბორტზე ოთხი 3D პრინტერი დაამონტაჟეს. ერთ-ერთმა მათგანმა სპეციალური პლასტმასის ფისისგან მყარი კოჭი ჩამოასხა. პრინტერი ფისს ხვეულებად უშვებს, შემდეგ კი მას ულტრაიისფერი სხივებით აშრობს და ამაგრებს. კომპანიაში ამ პროცესს ცემენტისა და წყლის შერევას ადარებენ.
დანარჩენი პრინტერებიდან ორს მოქნილი მზის პანელი უნდა გაეშალა. ერთი პრინტერი ტექნიკური ხარვეზის გამო გაითიშა, მაგრამ მეორემ თავისი საყრდენი კოჭი ბოლომდე დაბეჭდა და მზის პანელიც უპრობლემოდ გაშალა. ტექნიკურმა დირექტორმა Robert Ihnatisin-მა განმარტა, რომ ერთ თანამგზავრზე რამდენიმე პრინტერი სწორედ სწრაფი სწავლისთვის დააყენეს. ასე გუნდი პროგრამულ უზრუნველყოფას პირდაპირ ორბიტაზე ხვეწს და დედამიწაზე მრავალწლიან ტესტირებაში დროს აღარ კარგავს.
რატომ აღარ გვყოფნის დასაკეცი კონსტრუქციები
რატომ არის მნიშვნელოვანი დეტალების პირდაპირ კოსმოსში დამზადება? მომავლის ხომალდებს, განსაკუთრებით კი ორბიტალურ მონაცემთა ცენტრებს, უზარმაზარი მზის პანელები და გამაგრილებელი რადიატორები დასჭირდებათ. პრობლემა ის არის, რომ დედამიწიდან გაშვებისას ეს ყველაფერი რაკეტის ვიწრო ცხვირში უნდა ჩაეტიოს. დღეს დიდ კონსტრუქციებს დედამიწაზე კეცავენ და ორბიტაზე შლიან, რაც ტექნიკურად ძალიან რთული და სარისკოა.
Orbital Matter-ის ინჟინრები მიიჩნევენ, რომ ამ მეთოდით კოსმოსში 100 მეტრამდე სიგრძის კოჭების დაბეჭდვაც სავსებით რეალურია. სიგრძე მხოლოდ იმით იზღუდება, თუ რამდენი ფისის წაღებას შეძლებს თანამგზავრი. „Replicator 2 პირველი დასტურია იმისა, რომ მზის პანელების კონსტრუქცია შეგვიძლია პირდაპირ კოსმოსში ავაწყოთ, ზუსტად იმ ზომის, რასაც კონკრეტული მისია მოითხოვს“, ამბობს კომპანიის აღმასრულებელი დირექტორი და თანადამფუძნებელი Jakub Stojek-ი.
გერმანული სტარტაპი უკვე თანამშრომლობს ევროპის კოსმოსურ სააგენტო ESA-სთან და კომპანია Thales Alenia Space-თან, რომელიც Replicator 2-ის შექმნაშიც მონაწილეობდა. რამდენიმე კომპანია უკვე განიხილავს სტარტაპის PADS სისტემის გამოყენებას. ეს არის პრინტერის დახმარებით გაშლის ტექნოლოგია, რომელიც მზის პანელებისა და ანტენების გასაშლელად გამოიყენება. მსგავს ტექნოლოგიაზე ამერიკაშიც მუშაობდნენ. 2023 წელს NASA-მ დააფინანსა კომპანია Redwire-ის პროექტი, რომლის ფარგლებშიც კოჭები დედამიწაზე, ვაკუუმის კამერაში დაიბეჭდა, თუმცა ის მოწყობილობა კოსმოსში არასდროს გაუშვიათ.
| თანამგზავრი | Replicator 2 |
| ბორტზე არსებული 3D პრინტერები | 4 |
| დაბეჭდილი კოჭის სიგრძე | დაახლოებით 0,5 მეტრი |
| სამომავლო კოჭების მაქსიმალური სიგრძე | 100 მეტრამდე |
| მასალა | პლასტმასის ფისი (მაგრდება ულტრაიისფერი სხივებით) |
| პარტნიორები | ESA, Thales Alenia Space |
წყარო: TechCrunch: Orbital Matter 3D printed the first rigid beam in the vacuum of space (3 Nov 2026)
ეს სტატია შეიქმნა AI ხელსაწყოებით, პროცესში ადამიანის ჩართულობა დაახლოებით 10%-ია.
